4 maatregelen die meeldauw op dahlia's echt voorkomen
Het begint altijd onderin. Een paar blaadjes vlak boven de grond met een vaag wit waas erop, alsof iemand er met een stoffige duim overheen is gegaan. Je veegt eraan en het gaat een beetje weg, en drie weken later zit de halve plant onder het poeder en zijn de nieuwe scheuten misvormd. Meeldauw op dahlia's is niet dodelijk, maar het is wel lelijk, en het kost je de laatste weken van het seizoen.
Het goede nieuws is dat meeldauw bijna volledig een kwestie van omstandigheden is. Het is geen pech die je overkomt, maar een reactie op hoe de plant staat, hoe hij water krijgt en hoeveel lucht er tussen de bladeren zit. Verander die drie dingen en het probleem wordt klein.
Wat meeldauw is
Meeldauw is een schimmelziekte en meestal een teken van te veel vocht op de plant. Je herkent hem meteen aan de witte, poederachtige laag die zich op bladeren en scheuten legt. Hij breidt zich uit, geeft misvormde scheuten en slechte groei, en als je er niets aan doet gaat de plant er op den duur aan onderdoor.
Het lastige is het weerbeeld waarbij hij optreedt, want dat is niet wat mensen verwachten. Meeldauw komt juist op bij veel nachtdauw in combinatie met droge, warme dagen. Het blad wordt 's nachts nat en droogt overdag zo snel dat de plant zelf water tekortkomt. En schimmels grijpen hun kans bij planten die water en voeding gemist hebben en daardoor minder weerbaar zijn.
Waarom juist dahlia's
Dahlia's hebben drie eigenschappen die meeldauw in de kaart spelen. Ze maken heel veel blad, zeker als ze goed gevoed worden, en dat blad staat dicht op elkaar, waardoor de lucht binnenin stilstaat. Ze staan bij de meeste mensen laat in het seizoen nog vol in groei, precies wanneer de nachten kouder en vochtiger worden. En ze krijgen in de zomer vaak water met de gieter over de plant heen in plaats van bij de voet.
Daar komt bij dat we ze graag dicht op elkaar zetten, omdat een dahlia in de border pas indruk maakt als er meerdere staan. Dat is precies waar de schimmel op wacht.
Voorkomen: vier dingen die echt helpen
- Geef water bij de voet, nooit over de plant. Dit is de belangrijkste. Blad dat nat is geworden en niet snel opdroogt, is de opening waar de schimmel doorheen komt. Gebruik een gieter zonder broes en giet op de grond.
- Zorg voor luchtcirculatie. Zet dahlia's op ruime afstand, in de zon en niet vlak tegen een schutting of onder overhangende takken. Een plant die kan ademen en na een dauwnacht snel opdroogt, krijgt veel minder last.
- Houd water en voeding op peil. Een plant die droogte heeft geleden of honger heeft gehad, is minder weerbaar. Let daar in droge zomerperiodes extra op, en dan diep water geven in plaats van elke dag een beetje.
- Dun de plant uit. Haal de onderste bladeren tot zo'n twintig centimeter boven de grond weg en knip de dichtste plukken in het hart eruit. Dat scheelt meer dan het lijkt: je haalt precies het stilstaande, vochtige laagje weg waar de aantasting begint.
Tip van Frederikke
Water geven doe ik bij dahlia's in de ochtend, nooit 's avonds. Het klinkt als een detail, maar in het Nederlandse klimaat is het dat niet: geef je 's avonds water, dan blijft de grond én de onderkant van de plant de hele nacht klam, en daar komt de dauw nog bovenop. Geef je in de ochtend, dan heeft alles de hele dag om op te drogen. Bij mij scheelde dat in het eerste jaar dat ik erop lette al zichtbaar. En ik zet een oude pot ondersteboven naast de plant, zodat ik het water er in één keer omheen kan gieten zonder het blad te raken.
Bestrijden als het er toch zit
Haal alle aangetaste delen weg zodra je ze ziet, zodat het zich niet over de rest van de plant verspreidt. Gooi die delen weg of verbrand ze, maar leg ze niet op de composthoop: daar verspreidt het zich juist. Meeldauw kan overwinteren op de plant en op plantenresten, dus het is belangrijk dat het zieke materiaal helemaal de tuin uit gaat, ook wat er op de grond is gevallen.
Van twee huismiddelen wordt gezegd dat ze tegen meeldauw werken. Ik geef ze door zoals ze onder tuiniers in omloop zijn, met de kanttekening dat het geen middelen met een bewezen werking zijn en dat voorkomen altijd meer oplevert dan bestrijden.
Knoflookextract: pureer één bol knoflook met een glas water en voeg nog ongeveer twee glazen water toe. Laat het een nacht trekken, zeef de stukjes eruit en giet het in een sprayfles. Spuit in de avond, om de dag.
Magere melk: spuit de planten met magere melk. Gebruik hiervoor geen andere melksoorten; het is juist het lage vetgehalte dat van belang is.
Test wat je ook gebruikt eerst op een paar bladeren en wacht een dag, zeker bij zon op de plant. En stop met spuiten zodra de aantasting weg is.
Kies soorten die het makkelijker maken
Meeldauw is deels een kwestie van bouw. Enkelbloemige en lager blijvende dahlia's met een open groei drogen sneller op dan de zware, gevulde reuzen met een dicht bladpakket. Wil je toch een dinnerplate, geef hem dan extra ruimte. Dahliaknollen zijn seizoensartikelen: ze komen terug wanneer het plantseizoen begint.
Dahlia 'Sneezy'
Een enkelbloemige dahlia met fijne witte bloemen en een geel hart, bloemhoofden van ongeveer 6 cm. Het open hart met stuifmeel trekt bijen en vlinders. De plant wordt circa 40 cm hoog, wat hem geschikt maakt voor potten en bakken en voor de voorrand van een border. Weinig blad, veel lucht.
📏 ca. 40 cm
Dahlia 'Totally Tangerine'
Een anemoonbloemige dahlia met warme kleuren die aan een zomerse zonsondergang doen denken: diep oranje, geel en roze op de buitenste bloemblaadjes. Bloemhoofden van 6 tot 10 cm op een plant van 70 tot 80 cm, dus ook geschikt voor de rand van de border en voor potten. Ook hier: open bloemvorm, luchtige plant.
📏 70–80 cm
Dahlia 'Cafe au Lait'
De bekendste dinnerplate die er is, met bloemen tot 25 cm doorsnede in een kleur die varieert van crèmeroze en perzik tot beige. De plant wordt 100 cm. Precies het type dat je ruim moet zetten en onderin moet uitdunnen, want de bladmassa is fors. Elke bloem is anders, en dat is de reden dat mensen het ervoor overhebben.
📏 ca. 100 cm
Dahlia 'Labyrinth'
Ook een dinnerplate, met bloemen van 20 tot 25 cm in abrikoos, perzik, roze en framboos, en lange, licht gekrulde bloemblaadjes. De plant wordt 75 tot 100 cm. Zet zulke zware bloeiers niet in een hoek waar de wind niet komt, en houd minstens zestig centimeter tussen de planten.
📏 75–100 cm
En daarna: de knollen
Meeldauw zit op het blad en de scheuten, niet in de knol. Een plant die het seizoen met meeldauw heeft afgesloten, levert dus gewoon een bruikbare knol op. Wat je wel moet doen, is het loof volledig verwijderen en weggooien voordat je de knol opbergt, en de knol schoon en droog bewaren. Laat je aangetast blad aan de knol zitten in een vochtige kist, dan vraag je om rot.
Ruim ook op de plek zelf goed op: gevallen blad, stengelresten, alles wat er in de winter blijft liggen. De schimmel overwintert op plantendelen, dus wat je in het najaar weghaalt, hoef je het jaar erop niet te bestrijden. Meer werk is het niet, en dat is precies waarom ik dahlia's blijf planten.
Lees ook: 3 knipbeurten die je dahlia's tot de vorst laten doorbloeien · 6 rozenziekten en plagen, en wat er echt tegen helpt · 7 recepten voor gratis plantenvoeding uit je eigen keuken
Assortiment en beschikbaarheid kunnen veranderen.
Velkommen hos Blomsterverden
I 2024 fejrer vi 20 års jubilæum, og det markerer vi med en opdatering af vores hjemmeside og brand. I to årtier har Blomsterverden stået for at være den farverige nichebutik for bl.a. løg, knolde, frø og planter på nettet, og sammen med jer skabt tusindevis af skønne haver.
Vi glæder os til at vise dig endnu mere af, hvad vi har i vente.
Doe inspiratie op
Alles bekijken
6 bloemen die nog vóór het eind van de winter doorkomen
Calla's zijn niet lastig, ze hebben alleen duidelijke regels
10 bloemen voor de schaduwhoek waar niemand raad mee weet
